Journal of Gerontology

fa تاثیر آموزش خودمراقبتی به روش تله نرسینگ بر عدم قطعیت بیماری و خودکارآمدی سالمندان مبتلا به سرطان کولورکتال The Effect of Self-Care Education via Telenursing on Illness Uncertainty and Self-Efficacy in Elderly Patients with Colorectal Cancer پرستاری سالمندی geriatric nursing كاربردي Applicable مقدمه: مدیریت مؤثر بیماری های مزمن، به ویژه در دوران سالمندی، مستلزم برقراری ارتباط مستمر میان مددجویان و پرستاران است. یکی از راهکارهای کلیدی در این حوزه، بهره گیری از برنامه های آموزشی مبتنی بر خودمراقبتی است که می تواند نقش مهمی در ارتقای توانمندی مددجویان برای تصمیم گیری و مراقبت از خودایفا کند. در سال های اخیر، به ویژه با شیوع بیماری کرونا، روش های نوین آموزش سلامت از راه دور بیش از پیش مورد توجه قرار گرفته اند. با توجه به اهمیت این مسئله، مطالعه حاضر با هدف بررسی تاثیر آموزش خودمراقبتی به روش تله نرسینگ بر عدم قطعیت بیماری و خودکارآمدی سالمندان مبتلا به سرطان کولورکتال اجرا شده است. روش کار: مطالعه حاضر از نوع نیمه تجربی با گروه کنترل بود و با مشارکت 50 سالمند مبتلا به سرطان کولورکتال که در سال 1402 به بیمارستان امام حسین تهران مراجعه کرده بودند، انجام شد. نمونه گیری به روش دردسترس و بر اساس معیارهای پژوهش انجام شد. گردآوری داده ها با استفاده از فرم اطلاعات دموگرافیک، پرسشنامه عدم قطعیت در بیماری میشل و پرسشنامه رفتار های مربوط به سرطان جمع آوری شد. پس از جمع آوری داده ها، تحلیل آماری با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه 27 انجام شد. جهت بررسی تفاوت ها و مقایسه شاخص های دو گروه از آزمون های تی مستقل، کای اسکوئر و آنکووا استفاده گردید. سطح معنی داری 05/0 > p در نظر گرفته شد. یافته ها: میانگین سنی نمونه های در مطالعه 4/64 سال (انحراف معیار 5/4 ) بود. از مجموع نمونه ها، 54 درصد مرد و 46 درصد بودند. میانگین و انحراف معیار عدم قطعیت در بیماری پیش از مداخله در گروه مداخله به ترتیب برابر با 84/105 و 07/11 بوده و در گروه شاهد برابر با 68/102 و 9/13 بوده است (21/0p =). پس از مداخله، میانگین و انحراف معیار عدم قطعیت در گروه مداخله به ترتیب به 12/88 و 01/11 کاهش یافت و در گروه شاهد ای ارقام به 08/93 و 09/13 رسیدند. اگرچه در هر دو گروه شاهد کاهش در سطح عدم قطعیت بودیم، اما این کاهش از نظر آماری معنا دار نمی باشد(15/0 = p). در خصوص خودکارآمدی،  میانگین و انحراف معیار این متغیر در گروه مداخله قبل از مداخله برابر با 48/97 و 51/16 بوده و در گروه شاهد برابر با 32/104 و 18.25 بود (57/0= p)، و پس از مداخله، این نمرات در گروه مداخله به ترتیب به 08/206 و 57/17 و در گروه شاهد 92/164 و 27/31  افزایش یافتند که این افزایش  در گروه مداخله نسبت به گروه شاهد از نظر آماری معنادار بود (001/0 > p). نتیجه گیری: یافته های این پژوهش نشان داد که آموزش خودمراقبتی به روش تله نرسینگ می تواند تاثیر قابل توجهی در ارتقاء سطح خودکارآمدی سالمندان مبتلا به سرطان کولورکتال داشته باشد. بنابراین، به کارگیری مداوم این روش همراه با پیگیری های منظم تلفنی می تواند به عنوان یک راهکار عملی و موثر در افزایش خودکارآمدی مورد توجه قرار گیرد.   Introduction: Effective management of chronic diseases, especially during old age, requires continuous communication between patients and nurses. One of the key strategies in this field is the use of self-care-based educational programs, which can play a significant role in enhancing patients’ ability to make decisions and take care of themselves. In recent years, particularly with the spread of COVID-19, new methods of remote health education have gained increasing attention. Given the importance of this issue, the present study was conducted to examine the effect of self-care education via telenursing on illness uncertainty and self-efficacy in elderly patients with colorectal cancer. Methods: This semi-experimental study with a control group was conducted with the participation of 50 elderly patients with colorectal cancer who had visited Imam Hossein Hospital in Tehran in 2023. Sampling was done through convenience sampling based on the study criteria. Data was collected using a demographic information form, Mishel’s Uncertainty in Illness Questionnaire, and the Cancer Behavior Inventory. Statistical analysis was performed using SPSS version 27. To examine differences and compare indicators between the two groups, independent t-tests, chi-square, and ANCOVA were used. A significant level of p < 0.05 was considered. Results: The mean age of participants in the study was 64.4 years (SD = 4.5). Of the total participants, 54% were male and 46% were female. The mean and standard deviation of illness uncertainty before the intervention in the intervention group were 105.84 and 11.07, respectively, and in the control group, they were 102.68 and 13.9 (p = 0.21). After the intervention, the mean and standard deviation in the intervention group decreased to 88.12 and 11.01, and in the control group to 93.08 and 13.09. Although both groups showed a decrease in illness uncertainty, the change was not statistically significant (p = 0.15). Regarding self-efficacy, the mean and standard deviation before the intervention was 97.48 and 16.51 in the intervention group, and 104.32 and 18.25 in the control group (p = 0.57). After the intervention, these scores increased to 206.08 and 17.57 in the intervention group, and 164.92 and 31.27 in the control group. This increase was statistically significant in favor of the intervention group (p < 0.001). Conclusion: The findings of this study showed that self-care education through telenursing can have a significant impact on improving the self-efficacy of elderly patients with colorectal cancer. Therefore, the continuous application of this method, along with regular telephone follow-ups, can be considered a practical and effective strategy for enhancing self-efficacy.   آموزش خودمرقبتی؛ تله نرسینگ؛ عدم قطعیت بیماری؛ خودکارآمدی؛ سرطان کولورکتال Self-care education, Telenursing, Illness uncertainty, Self-efficacy, Colorectal cancer 9 17 http://joge.ir/browse.php?a_code=A-10-862-1&slc_lang=fa&sid=1 Kian Norouzi Tabrizi کیان نوروزی تبریزی 10031947532846009566 10031947532846009566 Yes دانشیار، گروه پرستاری، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران Maryam Zareie مریم زارعی 10031947532846009567 10031947532846009567 No کارشناسی ارشد پرستاری، گروه پرستاری، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران. Sima Ghasemi سیما قاسمی 10031947532846009568 10031947532846009568 No استادیار، گروه پرستاری، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران. Ahmad Rezazadeh Mafi احمد رضازاده مافی 10031947532846009569 10031947532846009569 No استادیار، دکترای تخصصی، رادیوتراپی و انکولوژی، گروه رادیوتراپی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران.