Journal of Gerontology

fa شناسایی و طبقه‌بندی اولویت‌های زندگی بازنشستگان صندوق بازنشستگی کشوری با تاکید بر نیازهای خانوادگی Identification and Classification of Life Priorities of Retirees in the Civil Servants Pension Fund with Emphasis on Family Needs مسائل اجتماعی سالمندان elderly social issues پژوهشي اصیل Original research  مقدمه:  نسبت جمعیت بالای 60 سال جهان از 12درصد  (900 میلیون نفر) به حدود 22 درصد ( 2 میلیارد نفر)  افزایش خواهد یافت ( 1).  رشد تعداد بازنشستگان و سالمندان در کشور ایران با حرکت جمعیت به سمت میان‌سالی و سالمندی، همواره دغدغه سیاست‌گذاران برای تأمین نیازها و ارائه خدمات متناسب با این گروههای جمعیتی بوده است. این مطالعه با هدف شناسایی و طبقه&rlm;بندی اولویت&rlm;های زندگی بازنشستگان صندوق بازنشستگی کشوری  با تاکید بر نیازهای خانوادگی  می باشد. روش کار : روش اجرای این پژوهش پیمایش بوده که از ابزار پرسشنامه محقق ساخته برای آن استفاده ‌شده است. در ابتدا و با استفاده از مطالعات تطبیقی داخلی و خارجی سعی شد تا مهم‌ترین نیازها و خدمات مربوط به افراد بازنشسته و سالخورده در حوزه نیازهای خانوادگی احصاء شده و شاخصهای مربوط به آن شکل بگیرد. بر همین اساس 7 گویه که مهم‌ترین نیازها و خدمات موردنیاز سالمندان را تعیین میکردند شناسایی‌شده و پس از ارائه آن به گروه نخبگان و همچنین اخذ آزمونهای آماری مرتبط اعتبار و روایی آن به تائید رسید. جامعه آماری پژوهش شامل همه بازنشستگان صندوق بازنشستگی کشوری میشود. همچنین در این تحقیق و بر اساس فرمول کوکران تعداد 1200 نفر به‌عنوان نمونه انتخاب شد که بر اساس روش نمونهگیری سهمیهای ساده و بر اساس استانها، افراد نمونه انتخاب شدند. دادهها از طریق مصاحبه تلفنی جمع‌آوری شد. یافته ها: داده های پژوهش را در دو سطح اندازه گیری کردیم. در سطح اول میزان اولویت هر یک از ابعاد و شاخصهای مربوط به نیازها و خدمات مد نظر قرار گرفت و در سطح دوم ما به میزان دسترسی پاسخگویان به این نیازها و خدمات پرداختیم. همان ‌طور که انتظار میرفت، در اغلب شاخصها میزان اولویت نیازها برای پاسخگویان بسیار بالا بوده و همچنین میزان دسترسی به این نیازها نیز کمتر از میزان اولویت بوده است. یافته ها نشان می دهد که شکاف قابل ‌توجهی بین اولویت نیازها و همچنین وضعیت دسترسی به نیازها در میان بازنشستگان وجود دارد. لذا دسترسی به خدمات و نیازها در میان همه گروههای اجتماعی یکسان نبوده و تفاوتهای میانگین معناداری بین گروههای مختلف اجتماعی وجود دارد.  نتیجه گیری : پژوهش حاضر نشان داد که شکاف قابل توجه میان نیازهای خانوادگی  سالمندان وجود دارد ، لذا سیاستگذاری های توسعه خدمات نیازهای خانوادگی و تقویت زیرساخت های اقتصادی  و فرهنگی برای بهبود کیفیت زندگی سالمندان در ایران ضروری است. Introduction: The global elderly population is increasing at an unprecedented rate(1). the share of people aged 60 and above is expected to rise from 12% (about 900 million) in 2015 to nearly 22% (around 2 billion) by 2050. In Iran, as the population structure moves toward middle and older age, meeting the needs and ensuring the well-being of retirees has become a major concern for policymakers. This study aims to identify and categorize the life priorities of retirees covered by the Civil Servants Pension Fund, with a special focus on family-related needs. Method: A survey research design was employed, using a researcher-designed questionnaire as the primary data collection tool. Based on national and international comparative studies, seven major indicators of family-related needs and services were identified. The questionnaire’s validity and reliability were verified through expert evaluation and statistical testing. The study population included all retirees affiliated with the Civil Servants Pension Fund. According to Cochran’s formula, 1,200 participants were selected through simple quota sampling across various provinces. Data were collected via telephone interviews. Findings: Data were analyzed at two levels:1. the perceived importance of needs and services, and 2. the actual level of access to them. Results showed that retirees placed a high level of importance on most needs, while their actual access was significantly lower. A considerable gap was found between perceived priorities and actual access, with meaningful differences across social groups. Conclusion: The present study showed that there is a significant gap between the family needs of the elderly, so policies to develop family needs services and strengthen economic and cultural infrastructure are necessary to improve the quality of life of the elderly in Iran.   بازنشستگان, صندوق بازنشستگی کشوری, اولویت نیازها, نیازهای خانوادگی و ایران Retirees, Family needs, Pension fund, Elderly population, Social services, Access gap 99 115 http://joge.ir/browse.php?a_code=A-10-904-1&slc_lang=fa&sid=1 Ali pezhhan علی پژهان pezhhan_ali@yahoo.com 10031947532846009593 10031947532846009593 Yes Islamic Azad University هیت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی