fa مقایسه اثربخشی ذهن‌آگاهی مبتنی بر پذیرش و تعهد با سبک‌زندگی ارتقاءدهنده سلامت بر بهزیستی ذهنی و سرسختی سلامت در سالمندان دیابتی پرستاری سالمندی geriatric nursing پژوهشي اصیل Original research <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:150%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">مقدمه: </span></span></span></b><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">سالمندان دیابتی دارای مشکلات زیادی در زمینه سلامت و بهزیستی هستند و به نظر می‌رسد که روش‌های ذهن‌آگاهی مبتنی بر پذیرش و تعهد و سبک‌زندگی ارتقاءدهنده سلامت نقش موثری در بهبود آنها داشته باشد و مقایسه آنها </span></span></span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">می‌تواند </span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">به شناخت روش موثرتر کمک کند. بنابراین، هدف این پژوهش مقایسه اثربخشی ذهن‌آگاهی مبتنی بر پذیرش و تعهد و سبک‌زندگی ارتقاءدهنده سلامت بر بهزیستی ذهنی و سرسختی سلامت در سالمندان دیابتی بود.</span></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:150%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">روش کار: </span></span></span></b><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">مطالعه حاضر نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه کنترل بود. </span></span></span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">جامعه پژوهش سالمندان دیابتی عضو انجمن دیابت شهر اهواز در سال 1400 بودند. نمونه پژوهش 60 نفر برآورد که با توجه به ملاک‌های ورود به مطالعه با روش نمونه‌گیری دردسترس انتخاب و به روش تصادفی در دو گروه آزمایش و یک گروه کنترل (هر گروه 20 نفر) جایگزین شدند. گروه آزمایش اول 8 جلسه 90 دقیقه‌ای تحت آموزش ذهن‌آگاهی مبتنی بر پذیرش و تعهد و گروه آزمایش دوم 8 جلسه 90 دقیقه‌ای تحت آموزش سبک‌زندگی ارتقاءدهنده سلامت قرار گرفت و در این مدت گروه کنترل آموزشی ندید. داده‌ها با فرم اطلاعات جمعیت‌شناختی، مقیاس بهزیستی ذهنی و سیاهه سرسختی سلامت جمع‌آوری و با روش‌های خی‌دو، تحلیل کوواریانس چندمتغیری و آزمون تعقیبی بونفرونی در نرم‌افزار </span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">SPSS-17</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"> تحلیل شدند.</span></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:150%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">یافته‌ها: </span></span></span></b><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">یافته‌ها نشان داد که گروه‌های آزمایش و کنترل از نظر جنسیت، تحصیلات، سن و مدت ابتلاء به دیابت تفاوت معنی‌داری نداشتند (05/0</span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">P></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">). همچنین، هر دو روش مداخله یعنی </span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">ذهن‌آگاهی مبتنی بر پذیرش و تعهد و سبک‌زندگی ارتقاءدهنده سلامت</span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"> در مقایسه با گروه کنترل باعث افزایش معنی‌دار بهزیستی ذهنی و سرسختی سلامت در سالمندان دیابتی شدند (001/0</span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">˂</span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">P</span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">)، اما بین دو روش مداخله در هیچ‌یک از متغیرهای مذکور تفاوت معنی‌داری وجود نداشت (05/0</span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">P></span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">).</span></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:150%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">نتیجه‌گیری: </span></span></span></b><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">نتایج نشان‌دهنده اثربخشی </span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">هر دو روش مداخله و عدم تفاوت معنی‌دار بین آنها در </span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">بهزیستی ذهنی و سرسختی سلامت در سالمندان دیابتی</span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"> بود. بنابراین، درمانگران و متخصصان سلامت می‌توانند از هر دو روش جهت بهبود ویژگی‌های مرتبط با سلامت به‌ویژه افزایش </span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">بهزیستی ذهنی و سرسختی سلامت در سالمندان دیابتی </span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">استفاده کنند.</span></span></span></span></span></span></span></span> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:150%"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Introduction:</span></span></span></b> <span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Diabetic elderly have many problems in the field of health and well-being and it seems that mindfulness based on acceptance and commitment and health promoting lifestyle methods have an effective role in improving them and comparing them can help to identify a more effective method. Therefore, the aim of this study was comparison the effectiveness of mindfulness based on acceptance and commitment and health promoting lifestyle on mental well-being and health hardiness in diabetic elderly.</span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:150%"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Methods: </span></span></span></b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Present research was semi-experimental with pre-test and post-test design with a control group. The research population was diabetic elderly member of the Ahwaz Diabetes Association in 2021 year. The research sample was estimated to be 60 people who according to the inclusion criteria were selected by available sampling method and randomly replaced in two experimental groups and one control group (20 people in each group). The first experimental group underwent 8 90-minute sessions of mindfulness based on acceptance and commitment education and the second experimental group underwent 8 90-minute sessions of health promoting lifestyle education and during this period the control group did not receive any education. Data were collected by the demographic information form, mental well-being scale and health hardiness inventory and were analyzed by methods of chi-square, multivariate analysis of covariance and bonferroni post hoc test in SPSS-17 software.</span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:150%"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Results: </span></span></span></b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">The results showed that the experimental and control groups did not significant difference in terms of education, age and duration of mastectomy (P>0.05).</span></span></span> <span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Also, </span></span></span><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">both intervention methods, namely mindfulness based on acceptance and commitment and health promoting lifestyle in compared to the control group significantly increased mental well-being and health hardiness in diabetic elderly (P˂0.001), but between the two intervention methods there was no significant difference in any of the mentioned variables (P>0.05).</span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:150%"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Conclusions: </span></span></span></b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">The results indicated the effectiveness of both intervention methods and the lack of significant differences between them in mental well-being and health hardiness in diabetic elderly. Therefore, health professionals and therapists can use both methods to improve health-related features, especially increased mental well-being and health hardiness in the diabetic elderly.</span></span></span></span></span></span></span> ذهن‌آگاهی مبتنی بر پذیرش و تعهد, سبک‌زندگی, بهزیستی ذهنی, سرسختی سلامت, سالمندان دیابتی. Mindfulness based on Acceptance and Commitment, Lifestyle, Mental Well-Being, Health Hardiness, Diabetic Elderly. 40 52 http://joge.ir/browse.php?a_code=A-10-636-1&slc_lang=fa&sid=1 Sahar Pormehr سحر پرمهر sahapormehr1372@gmail.com 10031947532846005674 10031947532846005674 No Zahra DashtBozorgi زهرا دشت‌بزرگی zahradb2000@yahoo.com 10031947532846005675 10031947532846005675 Yes