Journal of Gerontology

fa تاثیر معنویت‌درمانی اسلامی بر جهت‌گیری مذهبی و تاب‌آوری سالمندان مقیم مراکز نگهداری شبانه‌روزی The effect of Islamic spiritual therapy on the religious orientation and resilience of the elderly living in nursing homes. مسائل ذهنی و روانشناختی سالمندان Eldely mental and psychological issues پژوهشي اصیل Original research مقدمه: به‌ موازات افزایش‌ جمعیت‌ سالمندان، پرداختن‌ به‌ مشکلات و متغیرهای‌ مرتبط‌ و مؤثر بر سلامت‌ جسمانی‌ و روانی‌ آنها، از جمله‌ معنویت و جهت‌گیری‌ مذهبی‌، اهمیت‌ ویژه پیدا کردهاست. این پژوهش با هدف تعیین تاثیر معنویت درمانی اسلامی بر جهت‌گیری مذهبی و تابآوری سالمندان مقیم مراکز نگهداری شبانه‌روزی انجام شد. روش کار: روش پژوهــش از نــوع نیمــه تجربــی و پیش آزمــون، پسآزمــون بــا گــروه کنتــرل بــود. جامعــه آمــاری شــامل کلیه سالمندان مقیم مراکز نگهداری شبانه‌روزی شهر قائمشهر در سال 1402 بودنــد کــه 30 نفر سالمند (15 نفر گــروه آزمایــش و 15 نفــر گــروه کنتــرل) بــه روش نمونــه گیــری در دســترس انتخــاب شــدند. ابــزار گــردآوری دادههــا پرسشـنامههـای جهت‌گیری مذهبی بهرامی و همکاران (1380) و پرسشنامه تـابآوری کانـر و دیویدسـون (2003) بـود. مداخلـه معنویت درمانی اسلامی بـر روی گـروه آزمـایش انجـام شـد و گـروه کنتـرل هیـچگونـه مداخلـهای دریافـت نکردنـد. تجزیـه و تحلیـل دادههـا بـا آزمـونهـای توصیفـی (میانگیـن و انحـراف اسـتاندارد) و تحلیـل کوواریانـس و بـا اسـتفاده از نـرمافـزار SPSS  نسـخه 25 انجـام شـد. میـزان P کمتـر از 05/0 معنـیداری در نظـر گرفتـه شـد. یافته ها: در متغیـر جهتگیری مذهبی، میانگیـن و انحـراف اسـتاندارد گـروه آزمایـش در پیـش آزمـون 16/8±51/70 و در پـس آزمـون 86/9±15/96، و در متغیـر تـاب‌آوری، میانگیـن و انحـراف اسـتاندارد گـروه آزمایـش در پیـش آزمـون 97/5±23/47 و در پـس آزمـون  43/6±74/65 بـه دسـت آمـد. نتایـج تحلیـل کوواریانـس نیـز نشـان داد کـه معنویت درمانی اسلامی بـر تـابآوری و جهت‌گیری مذهبی سالمندان تاثیـر داشـت (01/0P <).   نتیجه گیری: بـر اسـاس یافتـههـای پژوهـش، از معنویت درمانی اسلامی بـرای کاهش مشکلات روانشناختی و افزایش آرامش سالمندان مـیتـوان اسـتفاده کـرد.   Introduction: Parallel to the increase of the elderly population, it has become especially important to deal with problems and variables related and effective on their physical and mental health, including spirituality and religious orientation. This research was conducted with the aim of determining the effect of Islamic spiritual therapy on the religious orientation and resilience of the elderly. Methodology: The research method was semi-experimental and pre-test, post-test with a control group. The statistical population included all the elderly living in Ghaemshahr elderly care centers in 2023, 30 elderly people (15 experimental group and 15 control group) were selected by available sampling method. The data collection tool was the religious orientation questionnaire of Bahrami et al (2001) and resilience questionnaires of Connor and Dividson (2003). The intervention of Islamic spiritual therapy was performed on the experimental group and the control group did not receive any intervention. Data analysis was done with descriptive tests (mean and standard deviation) and covariance analysis using SPSS version 25 software. P level less than 0.05 was considered significant. Findings: in the variable of religious orientation, the mean and standard deviation of the experimental group in the pre-test was 70.51±8.16 and in the post-test 96.15±9.86, and in the variable of resilience, the mean and standard deviation of the experimental group In the pre-test it was 47.23±5.97 and in the post-test it was 65.74±6.43. The results of the covariance analysis also showed that Islamic spiritual therapy had an effect on the resilience and religious orientation of the elderly (P < 0.01). Conclusion: Based on the research findings, Islamic spiritual therapy can be used to reduce psychological problems and increase the peace of the elderly.   کلید واژهها: تابآوری, جهت‌گیری مذهبی, سالمندان, معنویت درمانی اسلامی. Resilience, Religious Orientation, Elderly, Islamic Spirituality Therapy. 11 19 http://joge.ir/browse.php?a_code=A-10-767-2&slc_lang=fa&sid=1 Nasrin Darzinia نسرین درزی نیا darzinia@gmail.com 10031947532846007623 10031947532846007623 No کارشناسی ارشد روانشناسی عمومی، گروه روانشناسی، دانشگاه غیرانتفاعی فروردین، قائمشهر، ایران. Mokhtar Visani مختار ویسانی weisani@cfu.ac.ir 10031947532846007624 10031947532846007624 Yes استادیار گروه آموزش علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران Hamed Khaleghian حامد خالقیان khaleghian@gmail.com 10031947532846007625 10031947532846007625 No کارشناسی ارشد روانشناسی عمومی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد رفسنجان، رفسنجان، ایران. Saeed Ahmad khosravi سعید احمد خسروی khosropoor.f@iau.ac.ir 10031947532846007626 10031947532846007626 No استادیار، گروه روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد قائمشهر، قائمشهر، ایران.