دکتری روانشناسی، گروه روانشناسی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران
چکیده: (40 مشاهده)
مقدمه: سالمندی با چالشهای روانشناختی و اجتماعی متعددی از جمله کاهش بهزیستی روانشناختی، احساس انزوا و افت تعاملات اجتماعی همراه است. در سالهای اخیر، تعاملات بیننسلی بهعنوان رویکردی نوین و کمهزینه برای ارتقای سلامت روان و اجتماعی سالمندان مورد توجه قرار گرفته است. در این میان، دانشآموزان بهعنوان گروهی پویا و دارای ظرفیت نقشآفرینی اجتماعی، میتوانند نقش فعالی در بهبود وضعیت روانی و اجتماعی سالمندان ایفا کنند. پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر تعامل بیننسلی بر بهزیستی روانشناختی سالمندان و تبیین نقش دانشآموزان بهعنوان عامل فعال در این فرایند انجام شد. روش کار: این پژوهش به روش شبهآزمایشی با طرح پیشآزمون – پسآزمون و گروه کنترل انجام شد. جامعه مطالعه سالمندان بالای 60 سال و نوههای (12-15 ساله) آنان بود که به کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان منطقه ۴ تهران مراجعه کرده بودند. نمونه شامل ۲۸ سالمند و ۲۸ دانشآموز بود که به دو گروه مداخله (۱۴ سالمند و ۱۴ دانشآموز) و گروه کنترل (۱۴ سالمند و ۱۴ دانشآموز)تقسیم شدند. گروه مداخله در برنامهای ساختاریافته شامل فعالیتهای آموزشی، اجتماعی و گفتوگومحور با مشارکت فعال دانشآموزان طی 8 جلسه شرکت کردند، در حالی که گروه کنترل برنامه مداخلهای دریافت نکرد. دادهها با استفاده از مقیاس بهزیستی روانشناختی ریف (1989) و پرسشنامه سلامت اجتماعیکییز (1998) جمعآوری شد و با استفاده از تحلیل کوواریانس تحلیل شدند. یافتهها: نتایج نشان داد که مداخله تعامل بیننسلی با مشارکت فعال دانشآموزان تأثیر معنادار و با اندازه اثر متوسط تا بالا بر بهزیستی روانشناختی سالمندان (86/12 = (25 , 1) F، 001/0 p<، 18/0 η²=) و سلامت اجتماعی آنان (21/10 = (25 , 1) F، 002/0 = p، 15/0 η²=) داشته است. نتیجهگیری: یافتههای پژوهش حاکی از آن است که تعامل بیننسلی با مشارکت فعال دانشآموزان میتواند بهعنوان راهبردی مؤثر و پایدار در ارتقای بهزیستی روانشناختی و سلامت اجتماعی سالمندان مورد استفاده قرار گیرد. طراحی و اجرای برنامههای بیننسلی در نظام آموزشی و مراکز سالمندی میتواند نقش مهمی در تقویت انسجام اجتماعی و ارتقای سلامت روان سالمندان ایفا کند.
Karimi Emamverdikhan S. Effect of Intergenerational Interaction on Psychological Well-Being of Older Adults: the Role of Students as Active Agents in Promoting Mental and Social Health of Older Adults. joge 2026; 11 (1) :70-79 URL: http://joge.ir/article-1-808-fa.html
کریمی امام وردیخان شهربانو. تأثیر تعامل بیننسلی بر بهزیستی روانشناختی سالمندان: نقش دانشآموزان بهعنوان عامل فعال در ارتقای سلامت ذهنی و اجتماعی سالمندان. سالمندشناسی. 1405; 11 (1) :70-79